Przejdź do treści

CRM na zamówienie dla dewelopera: licencja czy przeniesienie praw autorskich i co zapisać w umowie

Deweloper zamawia CRM do sprzedaży mieszkań, płaci za jego zbudowanie – i zakłada, że system jest jego. Prawo autorskie mówi coś innego: bez wyraźnego zapisu o przeniesieniu praw firma dostaje tylko licencję, a sam kod może zostać u wykonawcy. Wyjaśniamy różnicę i podajemy listę zapisów, które warto mieć w umowie na CRM dla firmy deweloperskiej, zarządcy najmu albo biura nieruchomości.

Zaktualizowano
Stan prawny na
3 listopada 2026
Czytanie
7 min

W skrócie

  • Jeśli CRM zamówiony przez dewelopera ma być jego, umowa musi przenosić autorskie prawa majątkowe do kodu napisanego dla Ciebie – na piśmie pod rygorem nieważności (art. 53 prawa autorskiego) i z wyraźnie wymienionymi polami eksploatacji (art. 41 ust. 2).
  • Bez wyraźnego zapisu o przeniesieniu ustawa przyjmuje, że wykonawca udzielił licencji (art. 65); licencja bez określonego czasu obowiązuje 5 lat (art. 66), a udzielona na czas nieoznaczony może zostać wypowiedziana (art. 68).
  • Przeniesienie praw to nie to samo co dostęp do kodu: w umowie zapisz też wydanie kodu źródłowego, repozytorium, dokumentacji i dostępów.
  • Biblioteki open source i gotowe elementy wykonawcy zostają na swoich licencjach – umowa powinna je wymienić i dać Ci prawo do ich używania razem z systemem.
Spis treści 7 części
  1. 01CRM to program komputerowy, czyli utwór
  2. 02Licencja a przeniesienie praw do CRM: porównanie
  3. 03Co deweloper powinien zapisać w umowie na CRM: lista kontrolna
  4. 04Kiedy licencja wystarczy
  5. 05Jak robimy to w praktyce
  6. 06Najczęstsze pytania
  7. 07Źródła i podstawa prawna

Jeśli CRM zbudowany na zamówienie dla firmy deweloperskiej, zarządcy najmu albo biura nieruchomości ma być Twój, umowa musi przenosić autorskie prawa majątkowe do kodu napisanego dla Ciebie – na piśmie pod rygorem nieważności (art. 53 prawa autorskiego) i z wyraźnie wymienionymi polami eksploatacji (art. 41 ust. 2) – oraz zobowiązywać wykonawcę do wydania kodu źródłowego i dokumentacji. Bez wyraźnego zapisu o przeniesieniu ustawa przyjmuje, że wykonawca udzielił licencji (art. 65). Wtedy system, za którego zbudowanie zapłaciłeś, formalnie należy do wykonawcy, a Ty możesz z niego korzystać tylko w granicach licencji.

To nie jest porada prawna – przy konkretnej umowie warto pokazać ją prawnikowi. Poniżej wyjaśniamy różnicę i podajemy listę zapisów, o które warto zadbać, zamawiając CRM albo inne oprogramowanie dla firmy deweloperskiej, zarządcy najmu czy biura nieruchomości.

CRM to program komputerowy, czyli utwór

Prawo autorskie wymienia programy komputerowe wprost wśród utworów (art. 1 ust. 2 pkt 1) i chroni je jak utwory literackie (art. 74 ust. 1). Ochrona obejmuje wszystkie formy wyrażenia programu, ale nie same idee i zasady (art. 74 ust. 2). Dla zamawiającego oznacza to jedno: kod napisany przez programistę jest utworem, a prawa do niego trzeba nabyć umową. Samo zapłacenie faktury ich nie przenosi.

Wyjątek dotyczy pracowników: prawa majątkowe do programu stworzonego przez pracownika w ramach obowiązków służbowych przysługują pracodawcy, chyba że umowa stanowi inaczej (art. 74 ust. 3). Jeśli więc wykonawca zatrudnia programistów na umowy o pracę, prawa są u niego; jeśli współpracuje z nimi na innych zasadach, musi je od nich nabyć, żeby móc przenieść je na Ciebie.

Licencja a przeniesienie praw do CRM: porównanie

CoPrzeniesienie autorskich praw majątkowychLicencja
Czyje są prawa do koduzamawiającego, w zakresie wymienionych pól eksploatacjizostają u wykonawcy
Formapisemna pod rygorem nieważności (art. 53)wyłączna – pisemna pod rygorem nieważności (art. 67 ust. 5); niewyłączna – bez szczególnej formy
Czasprzez cały czas trwania ochrony autorskiej, bez wypowiedzenia przez wykonawcęgdy umowa nie stanowi inaczej: 5 lat (art. 66 ust. 1); na czas nieoznaczony – można wypowiedzieć (art. 68 ust. 1)
Zmiany i rozwój systemumożesz zlecić je komukolwiektylko w zakresie licencji; często wyłącznie u wykonawcy
Ten sam kod u innych klientówtylko jeśli umowa na to pozwalawykonawca może go sprzedawać dalej (przy licencji niewyłącznej)
Gdy umowa milczy– przyjmuje się, że udzielono licencji (art. 65)

Co deweloper powinien zapisać w umowie na CRM: lista kontrolna

  1. Przeniesienie autorskich praw majątkowych do kodu napisanego w ramach umowy – wprost, a nie domyślnie.
  2. Pola eksploatacji co najmniej z art. 74 ust. 4: trwałe lub czasowe zwielokrotnianie programu w całości lub w części, tłumaczenie, przystosowywanie, zmiana układu i inne zmiany, rozpowszechnianie, w tym użyczenie lub najem. Umowa obejmuje tylko pola wyraźnie wymienione (art. 41 ust. 2) i znane w chwili jej zawarcia (art. 41 ust. 4).
  3. Moment przejścia praw – np. z chwilą zapłaty za dany etap albo z chwilą odbioru – i to, co dzieje się z prawami do etapów już zapłaconych, jeśli współpraca się skończy.
  4. Wydanie kodu źródłowego: repozytorium z historią zmian, dokumentacja, instrukcja uruchomienia, dostępy do serwerów, domen i usług zewnętrznych, termin wydania.
  5. Biblioteki open source i gotowe elementy wykonawcy – lista z licencjami i Twoim prawem do korzystania z nich razem z systemem. Tych elementów wykonawca zwykle nie może przenieść, bo nie są jego.
  6. Zgoda na zmiany przez innych: wprost zapisane prawo do rozwijania i modyfikowania systemu przez Ciebie albo dowolnego wykonawcę.
  7. Dane i infrastruktura: baza danych, kopie zapasowe, konta w usługach i domena na Ciebie albo z obowiązkiem przekazania.
  8. Oświadczenie wykonawcy, że ma prawa do kodu, który przenosi (także od programistów, z którymi współpracuje), i odpowiada za ich wady prawne.
  9. Utrzymanie po wdrożeniu – zakres, czas reakcji, cena – osobno od praw do kodu, żeby zmiana firmy utrzymującej system nie wymagała nowej umowy o prawach.
  10. Umowa powierzenia danych (art. 28 RODO), jeśli wykonawca ma dostęp do danych Twoich klientów.

Kiedy licencja wystarczy

Licencja jest naturalna przy gotowym produkcie: CRM w abonamencie, program „z półki”, wtyczka. Płacisz za prawo korzystania, a producent rozwija produkt dla wszystkich klientów. Problem pojawia się wtedy, gdy płacisz za system budowany specjalnie dla Ciebie, a w umowie i tak masz tylko licencję – wtedy ponosisz koszt budowy, a nie masz swobody rozwoju. Przy CRM w chmurze zwróć też uwagę na zasady wyjścia z usługi i eksportu danych, które od 2025 r. reguluje unijny Data Act – piszemy o tym we wpisie Data Act a CRM dewelopera w chmurze.

Jak robimy to w praktyce

W umowach na dedykowany CRM dla deweloperów i najmu zakres praw do kodu napisanego dla klienta zapisujemy wprost, razem z polami eksploatacji, wydaniem kodu i dokumentacji oraz listą użytych bibliotek. Utrzymanie jest osobną usługą – system możesz rozwijać z nami albo z innym wykonawcą. Więcej o tym, co sprawdzić przed wyborem systemu, znajdziesz w przeglądzie 100 problemów z CRM w nieruchomościach.

Najczęstsze pytania

Czym różni się licencja od przeniesienia praw autorskich do CRM zamówionego przez dewelopera?

Przy przeniesieniu prawa majątkowe do kodu przechodzą na zamawiającego: może go zmieniać, rozwijać z innym wykonawcą i nim rozporządzać na polach eksploatacji wymienionych w umowie. Przy licencji prawa zostają u wykonawcy, a zamawiający dostaje zgodę na korzystanie z programu w określonym zakresie i czasie. Przeniesienie wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności (art. 53 prawa autorskiego).

Co się stanie, jeśli umowa dewelopera na CRM nie mówi nic o prawach autorskich?

Jeśli umowa nie zawiera wyraźnego postanowienia o przeniesieniu prawa, przyjmuje się, że twórca udzielił licencji (art. 65 prawa autorskiego). Licencja bez określonego czasu obowiązuje 5 lat na terytorium kraju siedziby licencjobiorcy (art. 66 ust. 1), a licencję na czas nieoznaczony można wypowiedzieć – bez terminu umownego na rok naprzód, na koniec roku kalendarzowego (art. 68 ust. 1).

Jakie pola eksploatacji wpisać w umowie na CRM dla firmy deweloperskiej?

Co najmniej te z art. 74 ust. 4 prawa autorskiego: trwałe lub czasowe zwielokrotnianie programu w całości lub w części, jego tłumaczenie, przystosowywanie, zmianę układu i inne zmiany oraz rozpowszechnianie, w tym użyczenie lub najem. Umowa obejmuje tylko pola wyraźnie w niej wymienione (art. 41 ust. 2) i znane w chwili jej zawarcia (art. 41 ust. 4).

Czy przeniesienie praw autorskich oznacza, że deweloper dostanie kod źródłowy CRM?

Nie automatycznie. Przeniesienie praw dotyczy uprawnień do utworu, a wydanie kodu źródłowego to osobny obowiązek, który trzeba zapisać w umowie: repozytorium, dokumentacja, instrukcja uruchomienia, dostępy do serwera i usług, termin wydania.

Czy deweloperowi wystarczy licencja wyłączna na CRM?

Może wystarczyć, ale to wciąż licencja: prawa zostają u wykonawcy, a zakres, czas i terytorium wynikają z umowy. Licencja wyłączna wymaga formy pisemnej pod rygorem nieważności (art. 67 ust. 5). Jeśli chcesz rozwijać system z innym wykonawcą bez pytania o zgodę, bezpieczniejsze jest przeniesienie praw majątkowych.

Źródła i podstawa prawna

Stan prawny na 3 listopada 2026. Artykuł ma charakter informacyjny i nie jest poradą prawną.

  1. Ustawa z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych (tekst jednolity) Dz.U. 2025 poz. 24
  2. ELI: ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych, tekst jednolity Dz.U. 2025 poz. 24 (art. 1, 41, 53, 65–68, 74–75)
  3. ISAP: ustawa o prawie autorskim i prawach pokrewnych, Dz.U. 2025 poz. 24
Udostępnij LinkedIn Facebook E-mail

Newsletter

Newsletter dla deweloperów: przepisy, błędy, rozwiązania

Raz lub dwa razy w miesiącu: zmiany w przepisach o jawności cen, nowe problemy z dane.gov.pl i gotowe rozwiązania. Na start lista kontrolna PDF: 12 punktów do sprawdzenia przed kontrolą UOKiK.

  • Zmiany w ustawie i w wymaganiach dane.gov.pl, zanim wejdą w życie
  • Błędy, na których odpadają zgłoszenia deweloperów, i jak je naprawić
  • Bez spamu. Wypisujesz się jednym kliknięciem
Lista kontrolna zgodności z ustawą o jawności cen mieszkań (PDF)

Prezent na startLista kontrolna PDF: 12 punktów przed kontrolą UOKiK

Masz problem z jawnością cen we własnej inwestycji?

Opisz, co nie działa: strona, raport, zgłoszenie w dane.gov.pl. Odpowiemy w ciągu 24 godzin roboczych, jak to naprawić i czy wtyczka rozwiąże to u Ciebie.

Pola z * są wymagane
Śledź nas na Facebooku